Tuần 29: Luyện tập chung - Tìm hai số khi biết tổng và tỉ số, hiệu và tỉ số (Toán lớp 4)
Tuần 29 chương trình Toán lớp 4 tập trung vào việc ôn tập và củng cố kiến thức về các bài toán tìm hai số khi biết tổng và tỉ số, hoặc hiệu và tỉ số của hai số đó. Đây là một dạng toán quan trọng, xuất hiện thường xuyên trong các bài kiểm tra và thi học kỳ. Việc nắm vững phương pháp giải các bài toán này không chỉ giúp học sinh đạt điểm cao trong môn Toán mà còn phát triển tư duy logic và khả năng giải quyết vấn đề.
I. Phương pháp giải bài toán tìm hai số khi biết tổng và tỉ số
Bài toán dạng này thường có cấu trúc như sau: Cho hai số có tổng bằng S và tỉ số bằng k. Tìm hai số đó.
- Bước 1: Tính tổng số phần bằng nhau. Tổng số phần bằng nhau chính là mẫu số của tỉ số k.
- Bước 2: Tính giá trị của một phần. Giá trị của một phần được tính bằng cách chia tổng S cho tổng số phần bằng nhau.
- Bước 3: Tính số bé và số lớn. Số bé bằng giá trị của một phần nhân với tử số của tỉ số k. Số lớn bằng giá trị của một phần nhân với mẫu số của tỉ số k.
Ví dụ: Tổng của hai số là 120. Tỉ số của hai số là 2/3. Tìm hai số đó.
- Tổng số phần bằng nhau: 2 + 3 = 5
- Giá trị của một phần: 120 / 5 = 24
- Số bé: 24 * 2 = 48
- Số lớn: 24 * 3 = 72
II. Phương pháp giải bài toán tìm hai số khi biết hiệu và tỉ số
Bài toán dạng này có cấu trúc: Cho hai số có hiệu bằng H và tỉ số bằng k. Tìm hai số đó.
- Bước 1: Tính hiệu số phần bằng nhau. Hiệu số phần bằng nhau được tính bằng cách lấy mẫu số trừ đi tử số của tỉ số k.
- Bước 2: Tính giá trị của một phần. Giá trị của một phần được tính bằng cách chia hiệu H cho hiệu số phần bằng nhau.
- Bước 3: Tính số bé và số lớn. Số bé bằng giá trị của một phần nhân với tử số của tỉ số k. Số lớn bằng giá trị của một phần nhân với mẫu số của tỉ số k.
Ví dụ: Hiệu của hai số là 40. Tỉ số của hai số là 3/5. Tìm hai số đó.
- Hiệu số phần bằng nhau: 5 - 3 = 2
- Giá trị của một phần: 40 / 2 = 20
- Số bé: 20 * 3 = 60
- Số lớn: 20 * 5 = 100
III. Bài tập vận dụng
Dưới đây là một số bài tập để các em luyện tập:
- Tổng của hai số là 84. Tỉ số của hai số là 1/5. Tìm hai số đó.
- Hiệu của hai số là 60. Tỉ số của hai số là 2/7. Tìm hai số đó.
- Một cửa hàng có số gạo tẻ nhiều hơn số gạo nếp là 150 kg. Tỉ số giữa số gạo tẻ và số gạo nếp là 4/3. Hỏi cửa hàng có bao nhiêu ki-lô-gam gạo tẻ, bao nhiêu ki-lô-gam gạo nếp?
- Hai số có tổng là 100. Nếu tăng số bé thêm 10 đơn vị thì tỉ số của hai số là 1/2. Tìm hai số đó.
IV. Lưu ý khi giải bài toán
- Đọc kỹ đề bài để xác định đúng đại lượng đã cho (tổng, hiệu, tỉ số).
- Phân tích đề bài để xác định đúng dạng toán và phương pháp giải phù hợp.
- Kiểm tra lại kết quả sau khi giải để đảm bảo tính chính xác.
Chúc các em học tốt và đạt kết quả cao trong môn Toán!
