Hình hộp chữ nhật là một trong những hình khối cơ bản và quan trọng trong chương trình toán học. Việc nắm vững công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật là điều cần thiết để giải quyết các bài toán thực tế và nâng cao kiến thức toán học.
Tại giaibaitoan.com, chúng tôi cung cấp hướng dẫn chi tiết, dễ hiểu về cách tính thể tích hình hộp chữ nhật, kèm theo các ví dụ minh họa và bài tập thực hành để bạn có thể tự tin áp dụng vào giải quyết các bài toán.
Công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật - Công thức Toán 5

Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo) V = a x b x c (V là thể tích; a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật) |
Ví dụ 1: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài 12cm, chiều rộng 5cm và chiều cao 8cm.
Giải
Thể tích hình hộp chữ nhật đó là:
12 x 5 x 8 = 480 (cm3)
Đáp số: 480 cm3
Ví dụ 2: Tính chiều cao của hình hộp chữ nhật có thể tích là 1350 lít, biết chiều dài và chiều rộng của hình hộp chữ nhật lần lượt là 1,5m và 1,2m.
Giải
Đổi: 1350 lít = 1350dm3 = 1,35m3
Diện tích đáy của hình hộp chữ nhật là:
1,5 × 1,2 = 1,8 (m2)
Chiều cao của hình hộp chữ nhật là:
1,35 : 1,8 = 0,75 (m)
Đáp số: 0,75m
Ví dụ 3: Một bể nước dạng hình hộp chữ nhật có thể tích là 30dm3, chiều cao là 0,4m. Biết đáy bể có chiều rộng là 1,5dm. Tính chiều dài của đáy bể.
Giải
Đổi: 0,4m = 4dm
Diện tích đáy của bể nước hình hộp chữ nhật là:
30 : 4 = 7,5 (dm2)
Chiều dài của đáy bể là:
7,5 : 1,5 = 5 (dm)
Đáp số: 5dm
Ví dụ 4: Một bể cá dạng hình hộp chữ nhật có chiều dài 90cm, chiều rộng 50cm và chiều cao 75cm. Mực nước ban đầu trong bể cao 45cm. Người ta cho vào bể một hòn đá có thể tích 18dm3. Hỏi mực nước trong bể lúc này cao bao nhiêu xăng-ti-mét?
Giải
Đổi: 18dm3 = 18000cm3
Diện tích đáy của bể cá là:
90 × 50 = 4500 (cm2)
Chiều cao mực nước tăng thêm là:
18000 : 4500 = 4 (cm)
Chiều cao mực nước lúc sau khi thả hòn đá là:
45 + 4 = 49 (cm)
Đáp số: 49cm
Thể tích hình hộp chữ nhật là lượng không gian mà hình hộp chữ nhật chiếm giữ. Để tính thể tích hình hộp chữ nhật, chúng ta sử dụng công thức sau:
V = a × b × c
Trong đó:
Công thức V = a × b × c dựa trên việc tính diện tích đáy của hình hộp chữ nhật (a × b) và nhân với chiều cao (c). Diện tích đáy chính là diện tích của hình chữ nhật tạo nên đáy của hình hộp. Sau đó, chúng ta nhân diện tích đáy với chiều cao để tìm ra thể tích tổng thể của hình hộp.
Ví dụ 1: Một hình hộp chữ nhật có chiều dài 5cm, chiều rộng 3cm và chiều cao 4cm. Tính thể tích của hình hộp chữ nhật này.
Giải:
V = 5cm × 3cm × 4cm = 60cm3
Vậy thể tích của hình hộp chữ nhật là 60cm3.
Ví dụ 2: Một bể cá hình hộp chữ nhật có chiều dài 80cm, chiều rộng 40cm và chiều cao 50cm. Tính thể tích nước tối đa mà bể cá có thể chứa.
Giải:
V = 80cm × 40cm × 50cm = 160,000cm3
Vậy thể tích nước tối đa mà bể cá có thể chứa là 160,000cm3 (tương đương 160 lít).
Đơn vị đo thể tích thường được sử dụng là:
Lưu ý: 1 lít = 1000 cm3 và 1 m3 = 1,000,000 cm3
Việc tính thể tích hình hộp chữ nhật có nhiều ứng dụng trong đời sống thực tế, bao gồm:
Ngoài việc tính thể tích, chúng ta cũng có thể tính diện tích bề mặt của hình hộp chữ nhật. Diện tích bề mặt của hình hộp chữ nhật được tính bằng công thức:
S = 2(ab + bc + ca)
Trong đó:
Việc hiểu rõ mối quan hệ giữa thể tích và diện tích bề mặt giúp chúng ta giải quyết các bài toán phức tạp hơn liên quan đến hình hộp chữ nhật.
Khi tính thể tích hình hộp chữ nhật, hãy đảm bảo rằng tất cả các kích thước (chiều dài, chiều rộng, chiều cao) đều được đo bằng cùng một đơn vị. Nếu không, bạn cần chuyển đổi các đơn vị trước khi thực hiện phép tính.
Hy vọng rằng bài viết này đã cung cấp cho bạn những kiến thức cần thiết về công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật. Hãy luyện tập thường xuyên để nắm vững kiến thức và tự tin giải quyết các bài toán liên quan.