Dạng toán này là một bước tiến quan trọng trong việc phát triển tư duy logic và kỹ năng giải quyết vấn đề cho học sinh. Việc nắm vững phương pháp giải quyết dạng bài này không chỉ giúp các em tự tin hơn trong các kỳ thi mà còn là bước đệm vững chắc cho các kiến thức toán học phức tạp hơn ở các lớp trên.
Tại giaibaitoan.com, chúng tôi cung cấp các bài giảng chi tiết, dễ hiểu cùng với hệ thống bài tập đa dạng, được thiết kế để giúp học sinh lớp 4 nắm vững kiến thức và kỹ năng giải quyết dạng toán này một cách hiệu quả.
Tìm hai số có tổng bằng 765 và hiệu của hai số là 15. Trưởng tiểu học Phan Đình Giót có tất cả 1124 học sinh.
Phương pháp giải: Cách 1: Số lớn = (tổng + hiệu) : 2 Số bé = Số lớn – hiệu = Tổng – số lớn Cách 2: Số bé = (tổng – hiệu) : 2 Số lớn = Số bé + hiệu = Tổng – số bé |
Ví dụ 1: Tìm hai số có tổng bằng 765 và hiệu của hai số là 15.
Giải

Số bé là: (765 – 15): 2 = 375
Số lớn là: 375 + 15 = 390
Đáp số: Số bé: 375; số lớn: 390
Ví dụ 2: Trưởng tiểu học Phan Đình Giót có tất cả 1124 học sinh. Biết số học sinh nam hơn số học sinh nữ là 76 bạn. Tính số học sinh nam và nữ của trường.
Giải
Số học sinh nam của trường là:
(1124 + 76) : 2 = 600 (bạn)
Số học sinh nữ của trường là:
1124 – 600 = 524 (bạn)
Đáp số: Nam: 600 bạn
Nữ: 524 bạn
Bài tập áp dụng:
Cả hai ngày cửa hàng bán được 458 tạ gạo. Hỏi mỗi ngày cửa hàng đó bán bao nhiêu tạ gạo. Biết ngày thứ nhất bán được nhiều hơn ngày thứ hai 24 tạ gạo.
Hai thửa ruộng thu hoạch được tất cả 2 tấn 56kg thóc. Thửa ruộng thứ nhất thu hoạch nhiều hơn thửa ruộng thứ hai là 3 tạ. Hỏi mỗi thửa ruộng thu hoạch được bao nhiêu kg thóc.
Dạng toán tìm hai số khi biết tổng và hiệu là một trong những dạng toán quan trọng của chương trình Toán nâng cao lớp 4. Đây là dạng toán giúp học sinh rèn luyện tư duy logic, khả năng phân tích và giải quyết vấn đề. Bài viết này sẽ cung cấp cho các em học sinh và phụ huynh một cái nhìn tổng quan về dạng toán này, cùng với các phương pháp giải chi tiết và các bài tập ví dụ minh họa.
Để giải quyết dạng toán này, chúng ta cần nắm vững các khái niệm sau:
Mối quan hệ giữa tổng, hiệu, số lớn và số bé được thể hiện qua các công thức sau:
Có hai phương pháp chính để giải bài toán tìm hai số khi biết tổng và hiệu:
Áp dụng trực tiếp các công thức trên để tính số lớn và số bé.
Đặt ẩn số cho số lớn và số bé, sau đó lập hệ phương trình và giải để tìm ra giá trị của các ẩn số.
Ví dụ 1: Tổng của hai số là 120, hiệu của hai số là 20. Tìm hai số đó.
Giải:
Áp dụng công thức:
Vậy hai số đó là 70 và 50.
Ví dụ 2: Một cửa hàng có 150kg gạo tẻ và gạo nếp. Số gạo tẻ nhiều hơn số gạo nếp là 30kg. Hỏi cửa hàng có bao nhiêu ki-lô-gam gạo tẻ, bao nhiêu ki-lô-gam gạo nếp?
Giải:
Tổng số gạo là 150kg.
Hiệu số gạo giữa gạo tẻ và gạo nếp là 30kg.
Áp dụng công thức:
Vậy cửa hàng có 90kg gạo tẻ và 60kg gạo nếp.
Dưới đây là một số bài tập để các em học sinh luyện tập:
Để học tốt dạng toán này, các em học sinh cần:
Chúc các em học sinh học tốt môn Toán!