Toán lớp 5 Bài 38. Làm tròn số thập phân - SGK Bình Minh

Bài 38 Toán lớp 5, sách giáo khoa Bình Minh, là một bài học quan trọng giúp học sinh làm quen với việc làm tròn số thập phân. Việc làm tròn số thập phân là một kỹ năng cần thiết trong nhiều lĩnh vực của cuộc sống, từ tính toán đơn giản đến các ứng dụng khoa học phức tạp.

1. Mục tiêu bài học

Mục tiêu chính của bài học này là giúp học sinh:

• Hiểu được ý nghĩa của việc làm tròn số thập phân.
• Nắm vững quy tắc làm tròn số thập phân đến hàng phần mười, hàng phần trăm, hàng phần nghìn.
• Áp dụng quy tắc làm tròn để giải các bài tập thực tế.

2. Lý thuyết cơ bản

a. Khái niệm làm tròn số thập phân:

Làm tròn số thập phân là việc thay thế một số thập phân bằng một số thập phân gần nhất với nó, nhưng có ít chữ số thập phân hơn. Mục đích của việc làm tròn là để đơn giản hóa số thập phân, làm cho việc tính toán dễ dàng hơn, hoặc để biểu diễn số thập phân một cách chính xác hơn trong một số trường hợp nhất định.

b. Quy tắc làm tròn số thập phân:

1. Làm tròn đến hàng phần mười: Xem chữ số ở hàng phần trăm. Nếu chữ số này lớn hơn hoặc bằng 5, ta cộng 1 vào chữ số ở hàng phần mười và bỏ đi các chữ số ở hàng phần trăm trở đi. Nếu chữ số này nhỏ hơn 5, ta giữ nguyên chữ số ở hàng phần mười và bỏ đi các chữ số ở hàng phần trăm trở đi.
2. Làm tròn đến hàng phần trăm: Xem chữ số ở hàng phần nghìn. Nếu chữ số này lớn hơn hoặc bằng 5, ta cộng 1 vào chữ số ở hàng phần trăm và bỏ đi các chữ số ở hàng phần nghìn trở đi. Nếu chữ số này nhỏ hơn 5, ta giữ nguyên chữ số ở hàng phần trăm và bỏ đi các chữ số ở hàng phần nghìn trở đi.
3. Làm tròn đến hàng phần nghìn: Xem chữ số ở hàng chục nghìn. Nếu chữ số này lớn hơn hoặc bằng 5, ta cộng 1 vào chữ số ở hàng phần nghìn và bỏ đi các chữ số ở hàng chục nghìn trở đi. Nếu chữ số này nhỏ hơn 5, ta giữ nguyên chữ số ở hàng phần nghìn và bỏ đi các chữ số ở hàng chục nghìn trở đi.

3. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Làm tròn số 3,14159 đến hàng phần mười.

Chữ số ở hàng phần trăm là 4, nhỏ hơn 5. Vậy ta giữ nguyên chữ số ở hàng phần mười là 1 và bỏ đi các chữ số ở hàng phần trăm trở đi. Kết quả là 3,1.

Ví dụ 2: Làm tròn số 7,852 đến hàng phần trăm.

Chữ số ở hàng phần nghìn là 2, nhỏ hơn 5. Vậy ta giữ nguyên chữ số ở hàng phần trăm là 5 và bỏ đi chữ số ở hàng phần nghìn. Kết quả là 7,85.

Ví dụ 3: Làm tròn số 12,3456 đến hàng phần nghìn.

Chữ số ở hàng chục nghìn là 6, lớn hơn hoặc bằng 5. Vậy ta cộng 1 vào chữ số ở hàng phần nghìn là 5, được 6, và bỏ đi chữ số ở hàng chục nghìn. Kết quả là 12,346.

4. Bài tập áp dụng

Hãy làm tròn các số thập phân sau đến hàng chỉ định:

• 4,567 đến hàng phần mười.
• 9,1234 đến hàng phần trăm.
• 15,7891 đến hàng phần nghìn.
• 2,345 đến hàng đơn vị.

5. Lưu ý quan trọng

Khi làm tròn số thập phân, cần chú ý đến chữ số ngay sau chữ số cuối cùng cần giữ lại. Nếu chữ số này lớn hơn hoặc bằng 5, ta phải cộng 1 vào chữ số cuối cùng cần giữ lại. Nếu chữ số này nhỏ hơn 5, ta giữ nguyên chữ số cuối cùng cần giữ lại.

6. Ứng dụng thực tế

Việc làm tròn số thập phân được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực của cuộc sống, như:

• Tính tiền hàng hóa, dịch vụ.
• Đo lường kích thước, trọng lượng.
• Tính toán các đại lượng vật lý.
• Thống kê, phân tích dữ liệu.

Hi vọng bài học này sẽ giúp các em học sinh nắm vững kiến thức về làm tròn số thập phân và áp dụng thành công vào các bài toán thực tế. Chúc các em học tốt!