Biểu đồ cột kép là một công cụ quan trọng trong môn Toán 6, giúp học sinh trực quan hóa và so sánh dữ liệu. Bài học này sẽ cung cấp cho bạn kiến thức nền tảng về biểu đồ cột kép, cách đọc và phân tích biểu đồ, cũng như ứng dụng của nó trong thực tế cuộc sống.
Chúng ta sẽ cùng nhau khám phá cách xây dựng biểu đồ cột kép, giải các bài tập minh họa và hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của việc sử dụng biểu đồ trong việc giải quyết các vấn đề thực tế.
Lý thuyết Biểu đồ cột kép Toán 6 KNTT với cuộc sống ngắn gọn, đầy đủ, dễ hiểu
I. Vẽ biểu đồ cột kép
1. Cách vẽ biểu đồ
Bước 1: Vẽ hai trục ngang và gọc vuông góc với nhau:
- Trục ngang: Ghi danh sách đối tượng thống kê.
- Trục dọc: Chọn khoảng chia thích hợp với dữ liệu và ghi số ở các vạch chia
Bước 2: Vẽ các cột hình chữ nhật:
+ Tại vị trí ghi mỗi đối tượng trên trục ngang, vẽ hai cột hình chữ nhật:
- Sát cạnh nhau.
- Có cùng chiều rộng.
- Có chiều cao thể hiện hai loại số liệu của đối tượng đó, tương ứng với khoảng chia trên trục dọc.
+ Các cột thể hiện cùng một bộ dữ liệu của các đối tượng thường được tô chung một màu.
Bước 3: Hoàn thiện biểu đồ:
- Ghi tên biểu đồ
- Ghi tên các trục và ghi số liệu tương ứng trên mỗi cột (nếu có).
- Ghi chú thích cho 2 màu.
2. Ví dụ
Hãy vẽ biểu đồ cột ghép thể hiện điểm của các môn học của Tiến và Mai.
Môn | Ngữ văn | Toán | Ngoại ngữ 1 | GDCD | Lịch sử và Địa lí | Khoa học tự nhiên |
Tiến | 7 | 8 | 5 | 6 | 8 | 5 |
Mai | 5 | 8 | 8 | 6 | 5 | 8 |
Bước 1: Vẽ hai trục ngang và gọc vuông góc với nhau
- Trục ngang: Ghi danh các môn học.
- Trục dọc: Chọn khoảng chia 1 cm.
Bước 2: Vẽ các cột hình chữ nhật:
+ Tại mỗi môn, vẽ hai cột hình chữ nhật:
- Sát cạnh nhau.
- Có cùng chiều rộng 0,5 cm.
- Chiều cao: Chẳng hạn, Môn ngữ văn của Tiến cao 7 và của Mai cao 5.
+ Tô màu:
- Màu xanh: Điểm của Tiến
- Màu cam: Điểm của Mai
Bước 3: Hoàn thiện biểu đồ:
+ Tên biểu đồ: “Điểm của Tiến và Mai”.
+ Ghi tên các trục và ghi số liệu tương ứng trên mỗi cột (nếu có).
+ Ghi chú thích cho 2 màu:
- Màu xanh: Tiến
- Màu cam: Mai
Hình vẽ:
1. Đọc biểu đồ cột kép
- Biểu đồ cột kép được tạo thành khi ghép hai biểu đồ cột với nhau.
- Cách đọc:
+ Nhìn theo một trục (ngang hoặc đứng) để đọc danh sách các đối tượng thống kê.
+ Nhìn theo trục còn lại để đọc cặp số liệu thống kê tương ứng với các đối tượng đó.
+ Lưu ý thang đo của trục số liệu khi đọc các số liệu.
- Biểu đồ cột kép dùng để so sánh từng cặp số liệu của hai bộ dữ liệu cùng loại.
+ So sánh hai cột khác màu trong cùng một nhóm.
+ So sánh các cột cùng màu với nhau.
2. Ví dụ
Cho hai biểu đồ cột ở Hình 1 và Hình 2 lần lượt biểu diễn điểm kiểm tra các môn của Mai và Tiến
Ghép hai cột trên với nhau thì được biểu đồ cột kép:
Biểu đồ trên cho thấy: Điểm ngữ văn của Tiến cao hơn Mai, điểm Toán của hai bạn bằng nhau, điểm Ngoại ngữ 1 của Mai cao hơn Tiến
Biểu đồ cột kép là một dạng biểu đồ thống kê được sử dụng để so sánh hai hoặc nhiều tập dữ liệu khác nhau. Trong chương trình Toán 6 KNTT, việc làm quen và hiểu rõ về biểu đồ cột kép là vô cùng quan trọng, giúp học sinh phát triển tư duy logic, khả năng phân tích và giải quyết vấn đề.
Biểu đồ cột kép bao gồm các cột hình chữ nhật, mỗi cột đại diện cho một giá trị dữ liệu. Các cột được sắp xếp cạnh nhau để dễ dàng so sánh. Điểm khác biệt giữa biểu đồ cột đơn và biểu đồ cột kép là biểu đồ cột kép sử dụng hai hoặc nhiều màu sắc khác nhau để biểu diễn các tập dữ liệu khác nhau trên cùng một biểu đồ.
Để đọc và phân tích biểu đồ cột kép, bạn cần thực hiện các bước sau:
Giả sử chúng ta có dữ liệu về số lượng học sinh nam và nữ của một lớp 6 như sau:
| Giới tính | Số lượng |
|---|---|
| Nam | 20 |
| Nữ | 25 |
Chúng ta có thể biểu diễn dữ liệu này bằng một biểu đồ cột kép. Trên trục ngang, chúng ta sẽ có hai cột đại diện cho giới tính Nam và Nữ. Trên trục dọc, chúng ta sẽ có số lượng học sinh. Mỗi cột sẽ được chia thành hai đoạn, một đoạn màu xanh dương đại diện cho học sinh nam và một đoạn màu hồng đại diện cho học sinh nữ.
Biểu đồ cột kép được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khác nhau của cuộc sống, chẳng hạn như:
Để củng cố kiến thức về biểu đồ cột kép, bạn có thể thực hành giải các bài tập sau:
Hy vọng bài học này đã giúp bạn hiểu rõ hơn về lý thuyết biểu đồ cột kép Toán 6 KNTT với cuộc sống. Hãy luyện tập thường xuyên để nắm vững kiến thức và ứng dụng nó vào thực tế.
